Ka\u017cdy, kto spaceruje po Szczecinie \u2014 od historycznego centrum po nowoczesne osiedla \u2014 dostrzega ten sam, przygn\u0119biaj\u0105cy widok: fasady budynk\u00f3w, przystanki autobusowe, wagony tramwajowe i mury pokryte bezmy\u015blnymi napisami i tagami. To nie jest sztuka uliczna, kt\u00f3ra wzbogaca przestrze\u0144. To wandalizm w czystej postaci, kt\u00f3ry szpeci nasze miasto i generuje ogromne koszty ponoszone przez nas wszystkich. Obecne przepisy i ich egzekwowanie s\u0105 niewystarczaj\u0105ce. Nadszed\u0142 czas, aby\u015bmy jako spo\u0142eczno\u015b\u0107 powiedzieli \u201edo\u015b\u0107\u201d i za\u017c\u0105dali zaostrzenia kar finansowych dla os\u00f3b niszcz\u0105cych wsp\u00f3ln\u0105 przestrze\u0144.<\/p>\n
Problem wandalizmu w Szczecinie jest wszechobecny. Ofiar\u0105 padaj\u0105 zar\u00f3wno obiekty publiczne, jak i prywatne. Bazgro\u0142y pojawiaj\u0105 si\u0119 na odnowionych kamienicach, zabytkach \u2014 takich jak budynek Filharmonii \u2014 a nawet na ko\u015bcio\u0142ach. Regularnie niszczona jest infrastruktura komunikacji miejskiej \u2014 w ci\u0105gu jednego roku zdewastowano ponad 30 wagon\u00f3w tramwajowych, a koszt naprawy samych tylko wiat przystankowych wyni\u00f3s\u0142 42 000 z\u0142.<\/p>\n
Te liczby to jednak tylko wierzcho\u0142ek g\u00f3ry lodowej. Prawdziwe koszty ponosz\u0105 zarz\u0105dcy nieruchomo\u015bci i miasto, czyli ostatecznie \u2014 my, podatnicy. Profesjonalne usuni\u0119cie graffiti to wydatek rz\u0119du 70\u2013150 z\u0142 za metr kwadratowy<\/strong>, a wiele firm ustala minimalny koszt us\u0142ugi na poziomie 589\u2013689 z\u0142<\/strong>. Oznacza to, \u017ce usuni\u0119cie nawet niewielkiego \u201etagu\u201d z elewacji to koszt kilkuset z\u0142otych. W skali ca\u0142ego miasta m\u00f3wimy o setkach tysi\u0119cy, je\u015bli nie milionach z\u0142otych rocznie, kt\u00f3re mog\u0142yby zosta\u0107 przeznaczone na rozw\u00f3j infrastruktury, ziele\u0144 miejsk\u0105 czy wsparcie lokalnej kultury. Zamiast tego wydajemy je na walk\u0119 z wiatrakami.<\/p>\n Teoretycznie polskie prawo przewiduje kary za niszczenie mienia. Je\u015bli warto\u015b\u0107 szkody nie przekracza 500 z\u0142, czyn jest traktowany jako wykroczenie, za kt\u00f3re grozi grzywna, ograniczenie wolno\u015bci lub areszt. Gdy szkoda jest wy\u017csza, wandalizm staje si\u0119 przest\u0119pstwem z art. 288 Kodeksu karnego, zagro\u017conym kar\u0105 od 3 miesi\u0119cy do 5 lat pozbawienia wolno\u015bci.<\/p>\n W praktyce system ten jest zatrwa\u017caj\u0105co nieskuteczny. S\u0105dy, opieraj\u0105c si\u0119 na archaicznej wyk\u0142adni S\u0105du Najwy\u017cszego z 1984 roku, cz\u0119sto kwalifikuj\u0105 nawet rozleg\u0142e graffiti jako wykroczenie. Uznaj\u0105, \u017ce do skazania za przest\u0119pstwo zniszczenia mienia konieczna jest fizyczna ingerencja w struktur\u0119 budynku, a nie jedynie powierzchowne oszpecenie. Prowadzi to do absurdalnych sytuacji, w kt\u00f3rych wandale odpowiedzialni za szkody liczone w dziesi\u0105tkach tysi\u0119cy z\u0142otych unikaj\u0105 powa\u017cnych konsekwencji. Co wi\u0119cej, wykrywalno\u015b\u0107 sprawc\u00f3w w Szczecinie jest niska, co tylko roztacza nad nimi parasol bezkarno\u015bci.<\/p>\n W dyskusji o graffiti cz\u0119sto pojawia si\u0119 argument o jego artystycznej warto\u015bci. To prawda \u2014 Szczecin ma bogat\u0105 histori\u0119 street artu i wyznaczone legalne miejsca, gdzie arty\u015bci mog\u0105 tworzy\u0107 imponuj\u0105ce murale, jak te w ramach projektu \u201eDzielnica Cud\u00f3w\u201d. Takie inicjatywy wzbogacaj\u0105 miasto i spotykaj\u0105 si\u0119 z pozytywnym odbiorem cz\u0119\u015bci mieszka\u0144c\u00f3w.<\/p>\n Jednak nale\u017cy postawi\u0107 spraw\u0119 jasno: czym innym jest przemy\u015blany, wykonany za zgod\u0105 w\u0142a\u015bciciela mural, a czym innym pospieszny, nielegalny napis na \u015bwie\u017co odnowionej elewacji czy zabytkowym murze. Zgodnie z prawem ka\u017cda ingerencja w cudz\u0105 w\u0142asno\u015b\u0107 bez zgody w\u0142a\u015bciciela jest wandalizmem, niezale\u017cnie od subiektywnej oceny jej \u201eartystycznej\u201d warto\u015bci. Obrona bezmy\u015blnych bazgro\u0142\u00f3w mianem \u201esztuki\u201d jest fa\u0142szyw\u0105 dychotomi\u0105 i pr\u00f3b\u0105 relatywizacji zwyk\u0142ego przest\u0119pstwa. Mieszka\u0144cy Szczecina wyra\u017caj\u0105 frustracj\u0119 z powodu oszpecania ich w\u0142asno\u015bci i maj\u0105 do tego pe\u0142ne prawo.<\/p>\n W\u0142adze miasta podejmuj\u0105 pewne kroki, jak rozbudowa systemu monitoringu, kt\u00f3ry ma obj\u0105\u0107 ponad 500 kamer. To s\u0142uszny kierunek, ale kamery same w sobie nie rozwi\u0105\u017c\u0105 problemu, je\u015bli za schwytaniem sprawcy nie p\u00f3jd\u0105 dotkliwe i nieuchronne konsekwencje.<\/p>\n Dlatego kluczowe jest zaostrzenie kar finansowych. Grzywny nak\u0142adane na wandali musz\u0105 przesta\u0107 by\u0107 symboliczne. Powinny w pe\u0142ni odzwierciedla\u0107 realne koszty przywr\u00f3cenia mienia do stanu pierwotnego, uwzgl\u0119dniaj\u0105c ceny specjalistycznych us\u0142ug czyszcz\u0105cych. Sprawca musi poczu\u0107 w swoim portfelu, \u017ce jego \u201ekilka sekund z puszk\u0105 sprayu\u201d to realny, wysoki koszt, kt\u00f3ry b\u0119dzie musia\u0142 pokry\u0107. Obowi\u0105zek naprawienia szkody powinien by\u0107 egzekwowany z ca\u0142\u0105 surowo\u015bci\u0105, a je\u015bli to niemo\u017cliwe \u2014 zast\u0105piony nawi\u0105zk\u0105 finansow\u0105, kt\u00f3ra realnie zaboli.<\/p>\n Szczecin to nasze wsp\u00f3lne dobro. Nie mo\u017cemy d\u0142u\u017cej pozwala\u0107, by garstka wandali bezkarnie niszczy\u0142a jego wizerunek i obci\u0105\u017ca\u0142a nas wszystkich kosztami swojej bezmy\u015blno\u015bci. Czas, by system prawny zacz\u0105\u0142 traktowa\u0107 ten problem z nale\u017cyt\u0105 powag\u0105. Wy\u017csze, nieuchronne kary finansowe to najskuteczniejszy j\u0119zyk, jaki rozumiej\u0105 wandale. To jedyny spos\u00f3b, by odzyska\u0107 nasze miasto.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Ka\u017cdy, kto spaceruje po Szczecinie \u2014 od historycznego centrum po nowoczesne osiedla \u2014 dostrzega ten sam, przygn\u0119biaj\u0105cy widok: fasady budynk\u00f3w, przystanki autobusowe, wagony tramwajowe i mury pokryte bezmy\u015blnymi napisami i tagami. To nie jest sztuka uliczna, kt\u00f3ra wzbogaca przestrze\u0144. To wandalizm w czystej postaci, kt\u00f3ry szpeci nasze miasto i generuje ogromne koszty ponoszone przez nas […]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":743,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"two_page_speed":[],"footnotes":"","_links_to":"","_links_to_target":""},"categories":[116],"tags":[],"class_list":["post-741","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-miasto-i-ludzie"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ostatnigasiswiatlo.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/741","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ostatnigasiswiatlo.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ostatnigasiswiatlo.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ostatnigasiswiatlo.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ostatnigasiswiatlo.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=741"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/ostatnigasiswiatlo.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/741\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":746,"href":"https:\/\/ostatnigasiswiatlo.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/741\/revisions\/746"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ostatnigasiswiatlo.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/743"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ostatnigasiswiatlo.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=741"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ostatnigasiswiatlo.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=741"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ostatnigasiswiatlo.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=741"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}Prawo, kt\u00f3re nie odstrasza<\/h2>\n
Sztuka uliczna a wandalizm \u2014 nie mylmy poj\u0119\u0107<\/h2>\n
Czas na realne konsekwencje finansowe<\/h2>\n