Szczecin roku 1945 to miasto-symbol. Zrujnowany nalotami dywanowymi, opuszczony przez niemieckich mieszka\u0144c\u00f3w, stawa\u0142 si\u0119 nowym domem dla polskich osadnik\u00f3w. Wraz z nimi do miasta nad Odr\u0105 przybywa\u0142a ich wiara, kultura i tradycje. W tym krajobrazie zgliszcz i niepewno\u015bci, Ko\u015bci\u00f3\u0142 katolicki podj\u0105\u0142 si\u0119 misji nie tylko odbudowy \u017cycia religijnego, ale i tworzenia nowej to\u017csamo\u015bci dla polskiego Szczecina. Historia obchod\u00f3w Wielkiego Tygodnia w tym mie\u015bcie jest lustrem, w kt\u00f3rym odbijaj\u0105 si\u0119 jego powojenne losy \u2013 od walki o przetrwanie, przez op\u00f3r w czasach PRL, a\u017c po wsp\u00f3\u0142czesne, t\u0119tni\u0105ce \u017cyciem celebracje.<\/p>\n
Krajobraz religijny Szczecina po II wojnie \u015bwiatowej by\u0142 obrazem zniszczenia i pustki. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 \u015bwi\u0105ty\u0144, w przesz\u0142o\u015bci s\u0142u\u017c\u0105cych g\u0142\u00f3wnie spo\u0142eczno\u015bci protestanckiej, leg\u0142a w gruzach. Zrujnowana by\u0142a r\u00f3wnie\u017c przedwojenna katolicka fara, ko\u015bci\u00f3\u0142 \u015bw. Jana Chrzciciela. Jednak w morzu ruin tli\u0142a si\u0119 iskra nadziei. Ju\u017c 6 maja 1945 roku ks. Florian Berlik odprawi\u0142 pierwsz\u0105 polsk\u0105 msz\u0119 \u015bwi\u0119t\u0105 w niewielkim pokoju przy ul. Bogurodzicy.<\/p>\n
Kluczow\u0105 rol\u0119 w organizacji \u017cycia religijnego odegra\u0142 ks. Kazimierz \u015awietli\u0144ski ze Zgromadzenia Chrystusowc\u00f3w. Po przybyciu do miasta w czerwcu 1945 roku, podj\u0105\u0142 starania o przej\u0119cie mniej zniszczonego, dawnego ewangelickiego ko\u015bcio\u0142a garnizonowego. Po szybkich naprawach dachu i wstawieniu okien, \u015bwi\u0105tynia zosta\u0142a po\u015bwi\u0119cona 29 czerwca 1945 roku jako ko\u015bci\u00f3\u0142 pw. Naj\u015bwi\u0119tszego Serca Pana Jezusa, staj\u0105c si\u0119 sercem odradzaj\u0105cego si\u0119 katolicyzmu w mie\u015bcie.<\/p>\n
W kolejnych latach polscy wierni, cz\u0119sto przesiedle\u0144cy z Kres\u00f3w Wschodnich, z ogromn\u0105 determinacj\u0105 przejmowali i odbudowywali kolejne zniszczone obiekty. Wiele z nich, jak neogotycki ko\u015bci\u00f3\u0142 pw. \u015bw. Stanis\u0142awa Kostki (dawny Friedenskirche<\/em>), zniszczony w 70%, uratowano przed planowan\u0105 rozbi\u00f3rk\u0105 dzi\u0119ki uporowi parafian. Podobnie ko\u015bci\u00f3\u0142 pw. Naj\u015bwi\u0119tszego Zbawiciela czy ko\u015bci\u00f3\u0142 Mariacki w D\u0105biu, po wiekach w r\u0119kach protestant\u00f3w, zosta\u0142y przywr\u00f3cone kultowi katolickiemu i pieczo\u0142owicie odbudowane.<\/p>\n Ko\u015bci\u00f3\u0142 katolicki od samego pocz\u0105tku by\u0142 nie tylko o\u015brodkiem duchowym, ale i spo\u0142ecznym. Ju\u017c w 1946 roku przy parafii NSPJ powsta\u0142 oddzia\u0142 \u201eCaritas”, a w kolejnych latach zawi\u0105zywa\u0142y si\u0119 liczne bractwa i stowarzyszenia religijne, buduj\u0105c fundamenty nowej, polskiej spo\u0142eczno\u015bci.<\/p>\n Okres Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej stanowi\u0142 dla Ko\u015bcio\u0142a czas pr\u00f3by. W\u0142adze komunistyczne, d\u0105\u017c\u0105c do laicyzacji spo\u0142ecze\u0144stwa, stara\u0142y si\u0119 ogranicza\u0107 publiczny wymiar \u015bwi\u0105t religijnych. Promowano \u015bwieckie uroczysto\u015bci, takie jak \u015awi\u0119to Pracy 1 maja, a obchody Wielkanocy starano si\u0119 marginalizowa\u0107, niekiedy nawet zarz\u0105dzaj\u0105c prac\u0119 w niedziel\u0119, by zniech\u0119ci\u0107 do udzia\u0142u w nabo\u017ce\u0144stwach.<\/p>\n Mimo tych restrykcji, Ko\u015bci\u00f3\u0142 w Szczecinie nie tylko przetrwa\u0142, ale i umacnia\u0142 swoj\u0105 pozycj\u0119. Symbolem tej wytrwa\u0142o\u015bci sta\u0142a si\u0119 odbudowa najwa\u017cniejszej \u015bwi\u0105tyni miasta \u2013 katedry \u015bw. Jakuba. Zniszczona niemal doszcz\u0119tnie w 1944 roku, przez dekady pozostawa\u0142a ruin\u0105. Dopiero w 1972 roku, po utworzeniu diecezji szczeci\u0144sko-kamie\u0144skiej, rozpocz\u0119to jej \u017cmudn\u0105 rekonstrukcj\u0119. By\u0142 to projekt, kt\u00f3ry jednoczy\u0142 wiernych i stanowi\u0142 widoczny znak odradzania si\u0119 to\u017csamo\u015bci miasta wbrew ideologicznym naciskom w\u0142adz.<\/p>\n W tym trudnym okresie obchody Wielkiego Tygodnia nabra\u0142y szczeg\u00f3lnego znaczenia. Cho\u0107 pozbawione publicznego rozmachu, ceremonie w ko\u015bcio\u0142ach \u2013 \u015bwi\u0119cenie palm, liturgie Triduum Paschalnego, adoracja przy Grobie Pa\u0144skim \u2013 stawa\u0142y si\u0119 manifestacj\u0105 wiary i form\u0105 cichego oporu wobec re\u017cimu. Uczestnictwo w nich by\u0142o nie tylko aktem religijnym, ale i wyrazem przywi\u0105zania do polskiej tradycji i to\u017csamo\u015bci narodowej.<\/p>\n Upadek komunizmu w 1989 roku otworzy\u0142 nowy rozdzia\u0142 w historii szczeci\u0144skich obchod\u00f3w Wielkiego Tygodnia. Religijno\u015b\u0107 mog\u0142a wreszcie wyj\u015b\u0107 z mur\u00f3w ko\u015bcio\u0142\u00f3w i sta\u0107 si\u0119 integraln\u0105 cz\u0119\u015bci\u0105 \u017cycia miasta. Symbolem tej nowej ery by\u0142a dalsza rewaloryzacja katedry \u015bw. Jakuba, zwie\u0144czona rekonstrukcj\u0105 historycznego he\u0142mu wie\u017cy w 2008 roku, kt\u00f3ry ponownie zacz\u0105\u0142 g\u00f3rowa\u0107 nad panoram\u0105 Szczecina.<\/p>\n Wsp\u00f3\u0142czesne obchody Wielkiego Tygodnia w Szczecinie to fascynuj\u0105ce po\u0142\u0105czenie wielowiekowej tradycji z nowymi, lokalnymi inicjatywami, kt\u00f3re anga\u017cuj\u0105 ca\u0142\u0105 spo\u0142eczno\u015b\u0107.<\/p>\n Wielki Tydzie\u0144 rozpoczyna si\u0119 na d\u0142ugo przed Niedziel\u0105 Palmow\u0105. W pi\u0105tek poprzedzaj\u0105cy t\u0119 uroczysto\u015b\u0107 ulicami miasta przechodzi Akademicka Droga Krzy\u017cowa<\/strong>, gromadz\u0105c student\u00f3w i mieszka\u0144c\u00f3w na wsp\u00f3lnej modlitwie od Placu Lotnik\u00f3w a\u017c po pomnik Jana Paw\u0142a II na Jasnych B\u0142oniach. Z kolei w ruinach klasztoru w Policach-Jasienicy odbywa si\u0119 poruszaj\u0105ce Misterium M\u0119ki Pa\u0144skiej<\/strong>, kt\u00f3re wprowadza wiernych w atmosfer\u0119 nadchodz\u0105cych dni. Sama Niedziela Palmowa to czas radosnego \u015bwi\u0119cenia palm we wszystkich parafiach, cz\u0119sto po\u0142\u0105czonego z procesjami.<\/p>\n Trzy najwa\u017cniejsze dni w roku liturgicznym s\u0105 w Szczecinie prze\u017cywane z niezwyk\u0142\u0105 intensywno\u015bci\u0105.<\/p>\n Wielki Tydzie\u0144 w Szczecinie to dzi\u015b zjawisko wykraczaj\u0105ce poza ramy czysto religijne. Sta\u0142 si\u0119 wa\u017cnym elementem kulturowego krajobrazu miasta. Organizowany na Alei Kwiatowej Szczeci\u0144ski Jarmark Wielkanocny<\/strong> wprowadza mieszka\u0144c\u00f3w w \u015bwi\u0105teczny nastr\u00f3j, oferuj\u0105c lokalne produkty i r\u0119kodzie\u0142o.<\/p>\n Dla wielu szczecinian, niezale\u017cnie od stopnia ich religijno\u015bci, jest to czas refleksji, wyciszenia i rodzinnych przygotowa\u0144. Rytm miasta na kilka dni zwalnia, ust\u0119puj\u0105c miejsca zadumie i oczekiwaniu. Historia Wielkiego Tygodnia w powojennym Szczecinie jest opowie\u015bci\u0105 o niezwyk\u0142ej sile tradycji, kt\u00f3ra pomog\u0142a zbudowa\u0107 now\u0105 spo\u0142eczno\u015b\u0107 na zgliszczach, przetrwa\u0142a mroczne czasy re\u017cimu i dzi\u015b stanowi \u017cywy, barwny i istotny element to\u017csamo\u015bci miasta.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Szczecin roku 1945 to miasto-symbol. Zrujnowany nalotami dywanowymi, opuszczony przez niemieckich mieszka\u0144c\u00f3w, stawa\u0142 si\u0119 nowym domem dla polskich osadnik\u00f3w. Wraz z nimi do miasta nad Odr\u0105 przybywa\u0142a ich wiara, kultura i tradycje. W tym krajobrazie zgliszcz i niepewno\u015bci, Ko\u015bci\u00f3\u0142 katolicki podj\u0105\u0142 si\u0119 misji nie tylko odbudowy \u017cycia religijnego, ale i tworzenia nowej to\u017csamo\u015bci dla polskiego […]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":891,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"two_page_speed":[],"footnotes":"","_links_to":"","_links_to_target":""},"categories":[11],"tags":[],"class_list":["post-890","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-szczecin"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ostatnigasiswiatlo.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/890","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ostatnigasiswiatlo.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ostatnigasiswiatlo.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ostatnigasiswiatlo.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ostatnigasiswiatlo.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=890"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/ostatnigasiswiatlo.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/890\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":893,"href":"https:\/\/ostatnigasiswiatlo.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/890\/revisions\/893"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ostatnigasiswiatlo.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/891"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ostatnigasiswiatlo.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=890"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ostatnigasiswiatlo.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=890"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ostatnigasiswiatlo.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=890"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}Wielki Tydzie\u0144 w Cieniu PRL (lata 60.-1989)<\/h2>\n
Odrodzenie i Wsp\u00f3\u0142czesne Oblicze Tradycji (po 1989 r.)<\/h2>\n
Niedziela Palmowa i Wprowadzenie w Misterium<\/h3>\n
Triduum Paschalne: Serce \u015awi\u0105t<\/h3>\n
\n
Kulturowe i Spo\u0142eczne Znaczenie<\/h2>\n