W środku stycznia 2026 roku, na Wałach Chrobrego w Szczecinie, miało miejsce wydarzenie, które może zapoczątkować nową erę w polskiej żegludze promowej. Prom Jantar Unity – pierwszy z trzech planowanych statków – został uroczyście ochrzczony i wyruszyć w swój pierwszy rejs z pasażerami na trasie łączącej Świnoujście ze szwedzkimi portami.
Nowoczesność made in Gdańsk
Jantar Unity to jednostka, która budzi podziw nie tylko swoimi rozmiarami – 195,6 metra długości i 32,2 metra szerokości – ale przede wszystkim zaawansowanymi rozwiązaniami technologicznymi. Prom typu Ro-Pax, zbudowany w gdańskiej stoczni Remontowa Shipbuilding, został wyposażony w hybrydowy napęd oparty na skroplonym gazie ziemnym (LNG), wspomagany systemem bateryjnym. To rozwiązanie stawia go w czołówce najbardziej ekologicznych jednostek na Bałtyku.
Statek może pomieścić prawie 200 naczep typu semi-trailer (4100 metrów linii ładunkowej), 400 pasażerów oraz 50 członków załogi. Dzięki czterem silnikom LNG osiąga prędkość 19 węzłów, a innowacyjny system manewrowy – dwa pędniki azymutalne na rufie i dwa stery strumieniowe na dziobie – zapewnia mu wyjątkową zwrotność w portach.
Długa droga do realizacji
Historia budowy Jantara Unity sięga 2017 roku, kiedy to zainicjowano rządowy program „Batory”, mający na celu wzmocnienie polskiej floty handlowej. Projekt napotkał jednak na problemy z finansowaniem, które na szczęście udało się rozwiązać dzięki zabezpieczeniu ponad miliarda złotych. Kontrakt podpisano w listopadzie 2021 roku, a właściwa budowa rozpoczęła się jesienią 2022.
Uroczystość chrztu 17 stycznia 2026 roku była momentem kulminacyjnym tych wieloletnich starań. Matką chrzestną została Miłosława Błaszyk-Zjawińska, wieloletnia pracownica Polskiej Żeglugi Morskiej (PŻM), operatora Unity Line, dla którego powstał prom.
Znaczenie dla regionu
Dla Szczecina i całego Pomorza Zachodniego pojawienie się Jantara Unity to nie tylko prestiżowe wydarzenie, ale także konkretne korzyści ekonomiczne. Nowoczesny prom wzmacnia połączenia transportowe z Skandynawią, co ma kluczowe znaczenie dla lokalnej gospodarki i turystyki. Pierwsze rejsy z pasażerami, które rozpoczęły się 20 stycznia 2026 roku na trasie Świnoujście-Trelleborg-Ystad, otwierają nowe możliwości dla przewoźników i podróżnych.
Inwestycja w budowę trzech promów jest postrzegana jako strategiczny krok w kierunku odbudowy pozycji Polski jako istotnego gracza w żegludze bałtyckiej.
Kontrowersje wokół bandery
Sukces techniczny i organizacyjny zostały jednak przyćmione przez kontrowersje związane z rejestracją statku. Mimo że Jantar Unity został zbudowany w polskiej stoczni dla polskiego operatora, pływa pod cypryjską banderą – praktyka powszechna w branży morskiej, związana z optymalizacją podatkową i regulacjami prawnymi.
Krytyka ta skłoniła Ministerstwo Infrastruktury do zapowiedzi prac nad zmianami legislacyjnymi, które mają zachęcić polskich armatorów do wybierania rodzimej bandery. Jak rozwiążą się te kwestie, pokaże najbliższa przyszłość.
Nowy rozdział
Jantar Unity to więcej niż tylko statek – to symbol ambicji i potencjału polskiej gospodarki morskiej. W czasach, gdy transport przyjazny środowisku staje się standardem, a nie wyjątkiem, polska jednostka pokazuje, że jesteśmy w stanie konkurować z najlepszymi na świecie. Pozostaje mieć nadzieję, że to dopiero początek nowego, świetlanego rozdziału w historii polskiej żeglugi.
